RFA5-11-10
Những uẩn khúc sau việc bắt giữ LS Cù Huy Hà Vũ
Thanh Trúc, phóng viên RFA
2010-11-05
Tiến sĩ luật Cù Huy Hà Vũ vừa bị công an phường 11 quận 6 ở thành phố Hồ Chí Minh tiến hành bắt giữ hôm 05/11. Đâu là lý do của việc bắt giữ này?
Sự kiện công an thành phố Hồ Chí Minh bắt giữ ông Cù Huy Hà Vũ, luật gia được biết tới qua đơn kiện thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng liên quan đến dự án bô xít ở Tây Nguyên, và quyết định cấm khiếu nại đông người dẫn đến chuyện tư gia của ông ở Hà Nội bị khám xét sau đó, khiến những người quen biết ông ngờ rằng nguyên nhân bắt bớ không dính đến chuyện quan hệ với gái mãi dâm hay chống lại người thi hành công vụ như báo chí trong nước đưa tin, mà còn có uẩn khúc khác. Thanh Trúc mời quí vị tìm hiểu thêm vấn đề:
Xét nhà vô cớ
Sau khi được tin tiến sĩ luật Cù Huy Hà Vũ bị công an phường 11 quận 6 ở thành phố Hồ Chí Minh tiến hành bắt giữ, RFA liên lạc với vợ ông ở Hà Nội, luật sư Nguyễn Thị Dương Hà, được bà báo cho biết là tư gia đang bị khám xét:
“Tôi không thể nói chuyện được vì tôi đang làm việc với cơ quan công an tại nhà, họ đang khám xét tại nhà tôi, cho nên chị gọi cho ông chú ruột của ông Cù Huy Hà Vũ là ông Cù Huy Chử nhé…”
Từ thành phố Hồ Chí Minh, ông Cù Huy Chử nói với RFA rằng khi bị bắt thì ông Cù Huy Hà Vũ có điện thoại cho ông. Ông đã đến gặp công an thì được biết tội trạng của người cháu là:
“Tôi có hỏi đồng chí trưởng đồn công an là đã có quyết định tạm giữ anh Vũ chưa, thì đồng chí trưởng phường công an nói là hiện nay chưa có quyết định tạm giữ, đồng chí ấy khuyên tôi là cứ nên về, giải quyết thế nào thì sẽ gọi điện cho tôi.
Thì lúc sáu giờ chiều đồng chí trưởng phường công an báo cho tôi biết đã có giấy tạm giữ, đưa cả chị Quỳnh với anh Vũ lên phòng điều tra xét hỏi của Bộ Công An. Sau đó cỡ mấy phút tôi nhận được điện thoại từ Hà Nội của chị Hà báo cho biết là công an khu vực yêu cầu Chị về để khám xét nhà bởi khi đó chi đi ngoài đường. Một lúc sau chị Hà về thì thấy nhà đã mở cửa hoàn toàn. Người mở cửa nhà anh Vũ cho công an vào khám xét là bà Thu. Bà này là bà vợ sau của ông Cù Huy Cận, tôi cũng không hiểu vì sao lại như thế. Cho đến giờ phút này thì có lẽ cuộc khám xét chưa xong. Tôi có hỏi chị Hà quyết định khám xét thế nào thì chị nói công an không đưa mà chỉ đọc cho chị nghe là anh Vũ bị tạm giữ và có quyết định khám xét nhà chứ cũng không nói rõ vì lý do gì.”
Theo nguồn tin trong nước thì ông Cù Huy Hà Vũ bị bắt khi đang ở trong phòng khách sạn với một phụ nữ tên Quỳnh. Ông bị cáo buộc tội quan hệ với gái mãi dâm. Được hỏi về điều này, ông Cù Huy Chử nói:
“Chính đồng chí công an phường 11, đồng chí trung tá, bảo tôi nếu quan hệ gái mãi dâm thì chỉ xử phạt hành chính rồi cũng cho anh ấy về thôi, chuyện đó cũng không phải là chuyện gì nặng nề lắm. Sau này tôi lại thấy chuyện khám xét nhà thì tôi cũng chả hiểu ra làm sao. Tôi cũng phải nói là tôi thấy chuyện không bình thường.”
Đối với dư luận trong nước, nhắc đến ông Cù Huy Hà Vũ thì mọi người nhớ đến chuyện ông tự đứng ra xin ứng cử vào quốc hội trước đó. Điều khiến mọi người chú ý nhiều nhất là chuyện ông khởi kiện thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng về dự án khai thác bô xít ở Tây Nguyên, và gần đây là chuyện khiếu kiện đông người.
Cách đây không lâu, trước ngày quốc khánh 2 tháng Chín, ông Cù Huy Hà Vũ còn gởi kiến nghị lên quốc hội, yêu cầu đại xá cho toàn thể quân nhân công chức miền Nam còn bị cầm giữ trong các trại tù cho tới giờ này.
Mới đây nhất, ông nhận lời biện hộ cho sáu giáo dân vụ Cồn Dầu mà dư luận bên ngòai thường nhắc tới như hành động đàn áp tôn giáo của nhà nước Việt Nam.
Bắt trong tình huống không rõ ràng
Được hỏi có phải vì những hành động đó mà tiến sĩ luật Cù Huy Hà Vũ bị bắt trong một tình huống không rõ ràng lắm tại thành phố Hồ Chí Minh không, người chú Cù Huy Chử nhận định:
“Đứng về tuổi đảng cộng sản thì tôi là năm mươi tuổi đảng. Nói tóm tắt một câu là tôi có đầy đủ kinh nghiệm để ý thức được rằng khi có những ý kiến nào đó mà chống lại, khác chứ không nói là chống lại nhà nước, thì tất nhiên cái nhà nước này là không mấy ưa thích. Biểu hiện cụ thể là vụ Nhân Văn Giai Phẩm, một điều rất là rõ. Tôi nói như vậy là để nói rằng anh Vũ anh ấy làm những việc đó thì tất nhiên những người cầm quyền không thể nào thích được rồi, nói thẳng là như thế. Đáng tiếc Cù Huy Hà Vũ không phải là Cù Huy Cận, không phải là tôi, nghĩa là những người chưa có kinh nghiệm đời một cách đầy đủ trong cái xã hội này.”
Cho đến chín giờ tối đêm thứ sáu giờ Việt Nam, công an vẫn còn lục xét nhà ông Cù Huy Hà Vũ. Vợ ông, luật sư Nguyễn Thị Dương Hà báo cho biết:
“Đang khám nhà thành ra tôi đang phải xem lại tài liệu, có cái nào thì tôi ký vào để họ niêm phong mang đi thành ra mình phải ký vào từng tờ một không nhỡ may nó có cái gì đấy không phải là của nhà mình…”
Cùng lúc đó thì báo VietnamNet đưa tin và đăng hình ông Cù Huy Hà Vũ trong tư thế bị bắt, nói rằng ông bị kết tội chống người thi hành công vụ.
Từ thành phố Hồ Chí Minh, luật sư Lê Trần Luật biện giải rằng về mặt pháp lý thì cả hai tội danh gọi là quan hệ với gái mãi dâm hay chống người thi hành công vụ đều không nặng tới mức phải tiến hành khám nhà:
“Tôi tin rằng tin tức của VietnamNet là chính xác. Về các tội phạm liên quan đến quan hệ tình dục thì có một số loại như sau: quan hệ với trẻ em dưới 13 tuổi thì có thể phạm tội hiếp dâm. Nếu quan hệ với phụ nữ từ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi thì phạm vào tội giao cấu với người chưa thành niên. Nếu quan hệ với phụ nữ từ 16 đến 18 tuổi thì phạm điều 256 là tội mua dâm người chưa thành niên. Nếu quan hệ với phụ nữ trên 18 tuổi và có sự đồng ý của người phụ nữ đó thì không thể phạm vào tội gì hết trừ khi có sự phản kháng của người phụ nữ.
Như thế, bằng cách loại suy như trên VietnamNet đưa tin, người phụ nữ này là một luật sư, thì tôi tin chắc chị ấy cũng đã trên 18 tuổi và có thể loại suy mọi khả năng phạm tội quan hệ tình dục. Như thế thì có thể tạm tin VietnamNet rằng ông Cù Huy Hà Vũ bị tạm giữ về hành vi chống người thi hành công vụ.”
Vẫn theo lời luật sư Lê Trần Luật, chống người thi hành công vụ là một phản ứng tự nhiên tức thời tại thời điểm mà người thi hành công vụ đang thực thi nhiệm vụ của mình, như vậy vấn đề đặt ra là lệnh khám xét nhà ông Cù Huy Hà Vũ ở Hà Nội có cần thiết hay không.
“Đây là tội phản ứng một cách tức thời và tự nhiên, do đó các vấn đề liên quan thì không nhiều. Trên nguyên tắc công an có thể khám xét nhà của bất cứ tội phạm nào nếu muốn tìm chứng cứ liên quan. Nhưng tôi xin nhắc tội chống người thi hành công vụ là một phản ứng tự nhiên tức thời vào khi người có nhiệm vụ thi hành việc bắt giữ. Như thế thì hai vấn đề này không có liên quan, và tôi chắc chắn rằng khi khám nhà anh Cù Huy Hà Vũ ẩn chứa bên trong những ý đồ khác của cơ quan an ninh Việt Nam.”
Nhằm mục đích nghe được tiếng nói của mọi phía, đường dây viễn liên của RFA nhiều lần gọi về thanh phố Hồ Chí Minh, đồn công an phường 11 quận 6, nơi bắt giữ ông Cù Huy Hà Vũ. Sau cùng thì cũng có người bắt máy, nhưng:
“Không biết nữa chị ơi, xuống công an quận, có giấy giới thiệu rồi trình bày với công an quận người ta sẽ cung cấp cho. Cái này ở trên quận đó. Số điện thoại thì chờ chút xíu đi, gọi lại sau nghen.”
Chúng tôi cố gắng điện về nhiều lần sau đó nữa nhưng không có người bắt máy nên không thể có được lời giải thích nào của phía công an thành phố.
