Hồ Xuân Kiên.
Trong kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XIII đang diễn ra,
phần thảo luận chương trình xây dựng luật, pháp lệnh có đề cập đến vấn đề có
nên xây dựng luật biểu tình trong thời điểm hiện nay. Một đạo luật đang trong
quá trình xây dựng thì có những ý kiến khác nhau là chuyện bình thường. Song
vấn đề cần làm rõ ở đây là chúng ta hiểu như thế nào về biểu tình. Nó có phải
mang tính phản đối chủ trương của nhà nước, chống chính quyền như nhiều người
vẫn nghĩ hay không.
Quyền biểu tình của người dân vốn đã được ghi nhận trong
Hiến Pháp nước ta. Hiến pháp năm 1959, điều 25 ghi rõ: “Công dân nước VN Dân
chủ cộng hòa có các quyền tự do ngôn luận, báo chí, hội họp, lập hội và biểu
tình”. Hiến pháp 1980 cũng nêu: “Công dân có các quyền tự do ngôn luận, tự do
báo chí, tự do hội họp, tự do lập hội, tự do biểu tình, phù hợp với lợi ích của
chủ nghĩa xã hội và của nhân dân”. Đến Hiến pháp 1992, điều 69 quy định: “Công
dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí; có quyền được thông tin; có quyền
hội họp, lập hội, biểu tình theo quy định của pháp luật” và lần sửa đổi Hiến
pháp năm 2001 quy định này vẫn được giữ nguyên. Như vậy, trong Hiếp pháp, đạo
luật gốc của quốc gia, quyền biểu tình cũng đã được nhắc tới. Nhưng cho đến
nay, vẫn chưa có một quy định nào của pháp luật được đưa ra để quy định về biểu
tình cả. Ngoài Nghị định 38 của chính phủ ban hành năm 2005 quy định một số
biện pháp đảm bảo trật tự công cộng.
Vậy biểu tình là gì, nó có phải là một hành động chống
đối hay không? Trong Từ điển Tiếng Việt (Hoàng Phê chủ biên, NXB Đà Nẵng, 1998)
có định nghĩa rằng: “Biểu tình là đấu tranh bằng cách tụ họp đông đảo để bày tỏ
ý chí nguyện vọng và biểu dương lực lượng chung”. Nói cách khác, biểu tình là
một hình thức bất bạo động nhằm thể hiện mục đích, bày tỏ quan điểm ủng hộ hoặc
phản đối về một vấn đề công cộng nào đó. Như vậy, biểu tình là một quyền tự do
của công dân, nó không chỉ có nghĩa là phản đối. Chúng ta đã quen với các cuộc
mittinh, biểu tình ủng hộ, mà chưa quen với các cuộc biểu tình phản đối.
Trong thực tế, ngày càng xuất hiện nhiều cuộc biểu tình,
mà báo chí thường gọi là các cuộc “tụ tập đông người”, nhưng không nên gọi các
cuộc biểu tình là “tụ tập đông người”, bởi tụ tập là mức độ thấp của biểu tình.
Ví dụ, trước một chủ trương đúng đắn của nhà nước, người dân ủng hộ thì họ
xuống đường biểu tình để bày tỏ quan điểm, thái độ ủng hộ. Ngược lại, nếu có
vấn đề nào đó mà người dân không đồng tình thì họ cũng có quyền biểu tình để
phản đối. Biểu tình, do đó, là một trong những quyền cơ bản của nhân dân.
Với việc ban hành luật biểu tình, người dân sẽ được thực
hiện quyền bày tỏ thái độ một cách chính đáng. Đồng thời, nó cũng quy định các
quyền, nghĩa vụ của công dân khi tham gia biểu tình và cách ứng xử của chính quyền
đối với các cuộc biểu tình.
Nhà nước ta là nhà nước của dân, do dân và vì dân. Do
vậy ban hành một bộ luật mà ở đó, quyền lợi của người dân được ghi nhận, thậm
chí nó còn giúp các cơ quan chức năng lắng nghe tiếng nói của đông đảo nhân
dân.
Với thực tiễn cuộc sống ngày càng đa dạng, thì càng cần phải
có luật pháp để điểu chỉnh. Sự ban hành Luật biểu tình ở nước ta hiện nay sẽ
góp phần thực hiện dân chủ và các quyền con người trong kỷ cương và đảm bảo sự
tôn nghiêm của luật pháp.
H.X.K.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét