KHX:
Tìm đọc về Trung tướng Trần Độ,
đọc bài này trên thư viện online Nguyễn Thanh Giang. Ngày cụ ra đi, năm 2002,
mình mới chỉ là một cậu nhóc cấp 2 chưa biết gì. Bây giờ, năm cuối đại học. Mới
bắt đầu tìm đọc về những bài viết của cụ, về những bài viết về cụ. Để hiểu thêm
nhiều điều…
Một đám tang vô tiền khoáng hậu.
Một đám tang có một không hai trong lịch sử Việt Nam ! Ðám tang mà không ai được
“ vô cùng thương tiếc ” người quá cố.
Không ai được vô cùng thương tiếc
bậc tiền bối của cách mạng Việt Nam ( tham gia Thanh niên Dân chủ từ 1939, đảng
viên Cộng sản Việt Nam từ 1940, tỉnh uỷ viên tỉnh Thái Bình 1941, bị tù ở Hoả
Lò 1941, bị đi đầy ở Sơn La 1942 - 1943, chỉ đạo cướp chính quyền ở Ðông Anh
năm 1945 ... ).
Không ai được thương tiếc vị đại
công thần của cách mạng ( từng nằm gai nếm mật suốt các chiến dịch: Trần Hưng
Ðạo, Hoàng Hoa Thám, Lý Thường Kiệt, Hoà Bình, Tây Bắc, Thượng Lào, Ðiện Biên
Phủ; từng là phó chính uỷ bộ chỉ huy Quân Giải phóng Miền Nam, là trưởng ban
Văn hoá-Văn nghệ Trung ương Ðảng, là Phó Chủ tịch Quốc hội ....).
Ðây là sự chỉ đạo của lãnh đạo
đảng Cộng sản Việt Nam
ư ? , của nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam ư ? Tôi không muốn tin như thế.
Nhưng, trong cuộc biểu tình nổ ra ngay giữa đám tang, tôi nghe có người réo tên
các vị lãnh đạo cao nhất của Ðảng, Nhà nước ra chửi rất tục ( không tiện dẫn ra
ở đây).
Kể cũng đáng căm phẫn lắm chứ.
Chắc chắn Trần Ðộ là một trong những người có công lớn nhất xây nên “ ngai
vàng ” cho họ hôm nay. Vậy mà họ nỡ để xẩy ra tình trạng như vậy sao ! Họ
nỡ vô ơn, bất nhân, bất nghĩa vậy sao !
Cuối buổi lễ truy điệu, một cán
bộ đeo quân hàm đại tá đứng giữa sân kể cho mọi người nghe : Vũ Mão đọc xong
bài điếu văn, lúc đi xuống, có mấy cựu chiến binh định xông tới tát cho mấy
cái, Mặt thất sắc, ông ta đi như chạy ra ôtô, vội vã chuồn .
Trút tất cả phẫn nộ lên đầu Vũ
Mão thực ra là tội nghiệp ông ta. Ông chỉ là người thừa hành. Oái oăm ở chỗ,
bây giờ Vũ Mão là Chủ nhiệm uỷ ban Ðối ngoại của Quốc hội. Bắt ông làm việc vừa
rồi là “ giết ” ông. Rồi đây, trên đường đi làm đối ngoại, đến bất cứ
đâu, người ta cũng nhớ trước mặt mình là một kẻ vô văn hoá, thất nhân tâm, chà
đạp nhân quyền đối với con người cho đến khi người ta đã chết ! Ðấy là sự hớ
hênh hay chủ trương cố tình hại nhau của người sắp xếp tổ chức? Bởi vì, ai cũng
biết, nhẽ ra đám tang này phải do Ðảng và Nhà nước đứng ra tổ chức. Cùng lắm,
giao cho Quốc hội thì ít ra người đọc điếu văn cũng phải là phó chủ tịch Quốc
hội.
Ðáp từ lời điếu của Vũ Mão, ông
Trần Thắng - trưởng nam Trần Ðộ - tuyên bố : “ Gia đình chúng tôi không
chấp nhận lời điếu trên đây ! ”. Cả đám tang bỗng biến thành cuộc biểu
tình. Tất cả rầm rầm vỗ tay. Vỗ tay rất to và rất lâu. ầm ầm đây đó những tiếng
hô, những tiếng la mắng, những lời chửi rủa. Tôi cố nhìn xem những ngòi nổ cơn
thịnh nộ bùng phát từ những ai ?. Không có ai trong “ nhóm dân chủ ”
cả. Thì ra tư tưởng Trần Ðộ, tinh thần Trần Ðộ không chỉ cháy sáng trong
“ những người dân chủ ” chúng tôi mà đã tiêm nhiễm khắp đó đây, trong
lão thành cách mạng, trong cựu chiến binh, trong trí thức ...
Cuộc biểu tình không rầm rộ,
không kéo dài nhưng chắc chắn sức âm vang rất sâu và sẽ còn lan toả khôn cùng.
Cho nên nhiều người đã nghĩ đến một “ thời kỳ hậu tang lễ Trần Ðộ ”.
Phải chăng chính vì ở đây, họ đã thể hiện hết sức xuất sắc cái sự “ đểu
một cách rất ngu ” trong luận điểm tôi thường nêu mỗi khi đánh giá về họ :
“ Chúng nó đểu một cách rất ngu, và, đểu đến từng chi tiết ”. Tại
đây, cái sự “ đểu đến từng chi tiết ” của họ cũng quả là tởm lợm. Xin
nêu vài dẫn chứng :
Tướng Trần Ðộ mất ngày 9 tháng 8
năm 2002. Ngày đó Quốc hội khoá XI đang kỳ họp thứ nhất. Lẽ ra tin phải được
loan báo ngay và toàn thể hội nghị phải đứng lên mặc niệm người cựu phó chủ
tịch của mình. Năm ngày sau, trước lễ tang chỉ một ngày, tin mới được đưa. Họ
vừa trốn được một phút mặc niệm, vừa không chỉ ngăn trở các đại biểu Quốc hội
đến viếng mà khống chế được số người biết tin để kịp đến dự lễ tang. Mặc dù
vậy, số người đến tiễn biệt Trần Ðộ vẫn rất đông ( trên 300 vòng hoa và bức
trướng; riêng số xe máy gửi ở sân nhà tang lễ cũng trên 800 ).
Ðiều đáng ghi nhận không phải ở
số lượng mà là chất lượng người đến đưa tang. Ở một số đám tang khác, nhiều
người đến chỉ lấy lệ, nhiều người chỉ vì muốn buôn danh bán tước với con mà đi
đưa tang bố, muốn cầu danh mưu lợi ở chồng mà đi đưa tang vợ... Tất cả những ai
đến đám tang này, ngoài một số trong đám dày đặc công an ( nói một số bởi vì
tin rằng nhiều công an phải thực thi nhiệm vụ một cách miễn cưỡng, trái lương
tâm mình ), đều vì thực sự thương nhớ, kính phục Trần Ðộ. Ðến tang lễ này không
chỉ những người nhân ái mà còn dũng cảm. Cho nên, có thể nói, đây là một trong
một số rất ít đám tang lớn nhất trong lịch sử hiện đại Việt Nam.
Ðọc được tâm địa họ, tôi đã nhắc
tang quyến lo giữ các sổ tang. Quả nhiên, dù không cướp được sổ tang, họ vẫn
kịp xé đi nhiều trang mà cả buổi họ đứng theo giõi được. Ăn cắp, ăn cướp trong
tang lễ tức là đã vượt xa cả lưu manh, côn đồ; đã ma quỷ hơn cả ma quỷ !
Trong tất cả các đám tang, để đưa
lĩnh cữu xuống nghĩa trang hoăc đài hoá thân, bao giờ cũng có xe cho tang quyến
cùng một số thân bằng, cố hữu. Một trong những người con Trần Ðộ mời tôi:
“ Chú lên chiếc xe 14 chỗ ngồi kia ”. Chúng tôi đến đúng chiéc xe đó
nhưng người lái xe là công an vờ như câm điếc. Xe cứ lừ lừ chạy theo đám tang,
không mở cửa. Chỉ có tang quyến, ban tổ chức tang lễ và công an được đến đài
hoá thân. Mặc dầu vậy, Hoàng Minh Chính, Phạm Quế Dương, Hoàng Tiến, Dương Sơn,
Dương Hùng và tôi vẫn kịp gọi taxi, đuổi theo. Họ vứt hết các băng tang trên
những vòng hoa buộc hai bên thành xe, xe đưa tang mà họ phóng như ma đuổi ! ...
Họ lén lút vụng trộm. Họ sợ. Họ
sợ nhân dân nơi đám tang đi qua lại tiếp tục biểu tình. Họ sợ Trần Ðộ sống. Họ
sợ Trần Ðộ cả khi Người đã chết !
Dẫu thế nào đi nữa Trần Ðộ cũng
đã được toại nguyện rồi. Ðúng như đề xuất của tôi : “ Cụ đừng vào Mai Dịch
cụ nhé ! vào đấy bây giờ tức là ô danh cụ ” Quả như di chúc, hôm nay Trần
Ðộ đã được về nằm bên thân mẫu, nơi quê hương có Tiếng trống Tiền Hải và sang
sảng lời thơ ông ngày nào: “ Những mong xoá ác ở trên đời. Ta phó thân ta
với đất trời ”.
Riêng tôi, tôi vẫn còn băn khoăn.
Ngày 18 tháng 7 năm 2002, tôi đến thăm ông tại phòng hồi sức cấp cứu. Giữa gần
chục người, vừa con cháu, vừa bầu bạn, ông vẫy riêng tôi đến. Ông nắm chặt tay
tôi kéo lại. Tôi ghé sát tai vào miệng ông nhưng vị thanh quản đã bị mổ nên ông
không phát âm được nữa. Ông nói khá dài mà tôi không nghe được gì. Ðể đỡ mỏi,
tôi ngẩng lên, giả vờ gật đầu cho ông đỡ thất vọng. Ông lại kéo tôi xuống tiếp
tục nói, nhưng vì quá xúc đông, ông nấc lên liên tiếp. Bác sỹ vội chạy vào và
tôi phải đi ra.
Dẫu không nghe được những lời
trăn trối cuối cùng kia nhưng tôi hiểu đấy là những câu tâm tình tha thiết làm
bỏng cháy con tim tôi dù đã già nua. Ðấy là mệnh lệnh bảo tôi giục giã mọi
người hãy noi gương người anh hùng Trần Ðộ không nề gian nguy, xả thân phấn đấu
vì công cuộc dân chủ hoá làm tiền đề cho đất nước phát triển bền vững, lành
mạnh, nhân dân được thực sự giầu sang, tự do. hạnh phúc như sở nguyện của Trần
Ðộ.
Nguyễn Thanh Giang
Nhà A13P9 - Tập thể Phòng không
Hoà Mục
Phường Trung Hoà - Quận Cầu Giấy
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét